GIỚI THIỆU

Thiền sư Tuyết Phong Nghĩa Tồn người huyện Nam An (南安縣), Tuyền Châu (泉州, thuộc Tỉnh Phúc Kiến), họ là Tằng (曾), sinh năm thứ 2 niên hiệu Trường Khánh (長慶).

Sư sanh trong gia đình thờ Phật, thuở nhỏ đã không chịu ăn thịt cá.

Còn trong nôi mà Sư nghe tiếng chuông, hoặc thấy tràng phan, hoa hương, tượng Phật Bồ-tát liền cười.

Năm lên 12 tuổi, Sư theo cha đến chùa Ngọc Gián (Ngọc Tuyền Tự (玉泉寺) thuộc huyện Bồ Điền (莆田縣), tỉnh Phúc Kiến), thấy Luật sư Khánh Huyền bèn đảnh lễ nói: “Thầy con!”. Rồi ở lại và làm Sa Di tại đây luôn. ông cùng với cha mình đến tham yết Khánh Huyền Luật Sư (慶玄律師) ở .

Năm lên 17 tuổi, Sư được cạo tóc. Sau, Sư đến chùa Bảo Sát ở U Khê thọ giới cụ túc. Ông được đặt cho pháp húy là Nghĩa Tồn.

Đến năm lên 24 tuổi, gặp phải nạn phế Phật Hội Xương, ông mặc đồ thế tục đến tham bái Phù Dung Linh Huấn (芙蓉靈訓).

Về sau, ông đến làm môn hạ của Động Sơn Lương Giới (洞山良价), chuyên chịu trách nhiệm nấu cơm cho chúng ăn; nhưng vì cơ duyên chưa khế ngộ nên ông theo lời chỉ thị đến tham học với Đức Sơn Tuyên Giám (德山宣鑑).

Có hôm nọ, ông cùng với Nham Đầu Toàn Khoát (巖頭全奯) và Khâm Sơn Văn Thúy (欽山文邃) đi hành cước đến Ngao Sơn (鰲山) vùng Lễ Châu (澧州, thuộc Tỉnh Hồ Nam) thì bị tuyết rơi mắc kẹt không đi được.

🌳🌲🌵

Vào năm thứ 9 (868) niên hiệu Hàm Thông (咸通), ông đến trú ở Linh Động Nham (靈洞巖), rồi sau đó vào ẩn cư trong Tượng Cốt Phong (象骨峰) ở Phúc Châu (福州, thuộc Tỉnh Phúc Kiến).

Đến năm đầu niên hiệu Càn Phù (乾符), chùa của ông được ban cho hiệu là Ứng Thiên Tuyết Phong Tự (應天雪峰寺).

Chính nơi đây ông đã quy y cho rất nhiều quan lại của triều đình.

Vào năm thứ 2 (882) niên hiệu Trung Hòa (中和), ông được Hy Tông Hoàng Đế (禧宗皇帝) ban cho Tử Y và hiệu là Chơn Giác Đại Sư (眞覺大師).

Môn hạ của ông có những nhân vật xuất chúng đã lấy vùng đất Giang Nam làm trung tâm để cổ xướng tông phong độc đáo của ông.

Vào ngày mồng 2 tháng 5 năm thứ 2 (908) niên hiệu Khai Bình (開平), ông thị tịch, hưởng thọ 87 tuổi đời và 59 hạ lạp.

Ông còn lưu lại bộ Tuyết Phong Chơn Giác Thiền Sư Ngữ Lục (雪峰眞覺禪師語錄) 2 quyển.

🌳🌲🌵

Tại Động Sơn, Sư làm Phạn đầu (trưởng ban trai phạn) đang đãi gạo.

Khâm Sơn hỏi: Đãi cát bỏ gạo hay đãi gạo bỏ cát?

Sư đáp: Gạo cát đồng thời bỏ.

Khâm Sơn hỏi: Đại chúng lấy gì ăn?

Sư bèn lật úp thau đãi gạo.

Khâm Sơn nói: Cứ theo nhân duyên này, huynh hợp ở Đức Sơn.

🌳🌲🌵

Một hôm, Động Sơn hỏi: Làm gì đây?

Sư thưa: Đẽo máng.

Động Sơn hỏi: Đẽo mấy búa được thành?

Sư thưa: Một búa đẽo thành.

Động Sơn bảo: Vẫn là việc bên này, việc bên kia thì sao?

Sư thưa: Hẳn được không chỗ hạ thủ.

Động Sơn bảo: Vẫn là việc bên này, việc bên kia thì sao? Sư im lặng.

🌳🌲🌵

Sư đến tạm biệt Động Sơn, Động Sơn hỏi: Ngươi đi đâu?

Sư thưa: Đi về trong đảnh núi.

Động Sơn hỏi: Đương thời từ đường nào ra?

Sư thưa: Từ đường vượn bay đảnh núi ra.

Động Sơn hỏi: Nay quay lại đường mà đi?

Sư thưa: Từ đường vượn bay đảnh núi đi.

Động Sơn bảo: Có người chẳng từ đường vượn bay đảnh núi đi, ngươi biết chăng?

Sư thưa: Chẳng biết. Động Sơn hỏi: Tại sao chẳng biết?

Sư thưa: Y không mặt mày.

Động Sơn bảo: Ngươi đã chẳng biết, sao biết không mặt mày? Sư không đáp được.

🌳🌲🌵

Đến Đức Sơn, Sư hỏi: Tông thừa từ trước, con có phần cùng chăng?

Đức Sơn đánh một gậy, bảo: Nói cái gì? Sư thưa: Chẳng hội.

Hôm sau, giờ thưa hỏi, Đức Sơn bảo chúng: Tông của ta không ngữ cú, thật không một pháp cho người. Sư nhân đó có tỉnh.

🌳🌲🌵

Sư cùng Nham Đầu đi đến Ngao Sơn ở Lễ Châu gặp trở tuyết (tuyết xuống quá nhiều) dừng lại, Nham Đầu mỗi ngày cứ ngủ, Sư một bề ngồi thiền.

Một hôm, Sư gọi: Sư huynh! Sư huynh! Hãy dậy.

Nham Đầu hỏi: Làm cái gì?

Sư nói: Đời nay chẳng giải quyết xong, lão Văn Thúy đi hành khước đến nơi chốn, bị y chê cười, từ ngày đến đây sao chỉ lo ngủ?

Nham Đầu nạt: Ngủ đi! Mỗi ngày ngồi trên giường giống như thổ địa, ngày sau bọn ma quỉ nam nữ vẫn còn.

Sư chỉ trong ngực nói: Tôi trong ấy còn chưa ổn, không dám tự dối.

Nham Đầu nói: Tôi bảo ông sau này lên trên chót núi cất thảo am xiển dương đại giáo, sẽ nói câu ấy.

Sư nói: Tôi thật còn chưa ổn.

Nham Đầu nói: Nếu ông thật như thế, cứ chỗ thấy của ông mỗi mỗi thông qua, chỗ phải tôi sẽ chứng minh cho ông, chỗ chẳng phải tôi sẽ vì ông đuổi dẹp.

Sư nói: Khi tôi mới đến Diêm Quan thấy thượng đường nói nghĩa sắc không liền được chỗ vào.

Nham Đầu nói: Từ đây đến 30 năm rất kỵ không nên nói đến.

Sư nói: Tôi thấy bài kệ của Động Sơn qua sông: “Thiết kỵ tùng tha mít, điều điều dữ ngã sơ, cừ kim chánh thị ngã, ngã kim bất thị cừ.”

Nham Đầu nói: Nếu cùng ấy tự cứu cũng chưa tột.

Sư nói: Sau, Tôi hỏi Đức Sơn: “Việc trong tông thừa từ trước con có phần chăng”. Đức Sơn đánh một gậy hỏi: “Nói cái gì”. Tôi khi đó giống như thùng lủng đáy.

Nham Đầu nạt: Ông chẳng nghe nói “Từ cửa vào chẳng phải của báu trong nhà?”

Sư nói: Về sau làm thế nào mới phải?

Nham Đầu nói: Về sau, nếu muốn xiển dương Đại giáo, mỗi mỗi từ trong hông ngực mình lưu xuất, sau này cùng ta che trời che đất đi!

Sư nhân câu ấy đại ngộ liền đảnh lễ, đứng dậy kêu luôn: Sư huynh! Ngày nay mới là thành đạo ở Ngao Sơn.

NGỮ LỤC

Tăng hỏi: Hòa thượng thấy Đức Sơn được cái gì liền thôi?

Sư đáp: “Ta đi tay không, về tay không”.

🌳🌲🌵

Có 2 vị Tăng đến, Sư lấy tay chặn cửa am, nhảy vọt ra, nói: “Ấy cái gì? ”

Tăng cũng nói: “Ấy cái gì? ”

Sư cúi đầu vào am. Tăng từ Sư đi nơi khác.

Sư hỏi: “Đi nơi nào?”

Tăng thưa: “Hồ Nam”

Sư bảo: “Ta có người bạn đồng hành ở Nham Đầu, gởi ông một lá thơ đưa hộ”.

Thơ viết: “Tôi gởi thơ lên Sư huynh, từ ngày tôi thành đạo ở Ngao Sơn về sau cho đến ngày nay vẫn còn no chẳng đói.”

Tăng đến Nham Đầu, Nham Đầu hỏi: “Từ nơi nào đến? ”

Tăng thưa: “Tuyết Phong đến, có thơ dâng lên Hòa thượng”.

Nham Đầu tiếp thơ xong hỏi: Có ngôn cú gì khác chăng? Tăng bèn thuật lại lời trước.

Nham Đầu hỏi: “Ông ấy nói sao?”

Tăng thưa: “Không nói gì, chỉ cúi đầu vào am”.

Nham Đầu nói: Ôi! Ta hối hận lúc đầu chẳng nói với y câu rốt sau.

Nếu nói với y thì người trong thiên hạ không làm gì được lão Tuyết.

🌳🌲🌵

Tăng ở lại đến cuối hạ mới lên thưa hỏi câu ấy.

Nham Đầu bảo: Sao chẳng hỏi sớm?

Tăng thưa: Chưa dám dễ dàng.

Nham Đầu bảo: “Tuyết Phong tuy cùng ta đồng điều sanh, mà chẳng cùng ta đồng điều tử. Cần biết câu rốt sau chỉ là thế.”

🌳🌲🌵

Vị Tăng hỏi Hòa thượng Tây Sơn: “Thế nào là ý Tổ sư từ Ấn sang?”

Tây Sơn đưa cây phất tử lên chỉ đó. Tăng không chấp nhận. Sau, vị Tăng ấy đến tham vấn Sư.

Sư hỏi: “Ở nơi nào đến?”

Tăng thưa: “Ở Chiết Trung đến.”

Sư hỏi: “Hạ năm nay ở tại đâu?”

Tăng thưa: Ở Tây Sơn Tô Châu.

Sư hỏi: “Hòa thượng an ổn chăng?”

Tăng thưa: “Khi đến thấy Ngài được muôn phước”.

Sư hỏi: Sao không ở đó tu học?

Tăng thưa: “Phật pháp chẳng sáng”

Sư hỏi: Có việc gì? Tăng thuật lại việc trước.

Sư hỏi: Tại sao ông chẳng chấp nhận Ngài?

Tăng thưa: Ấy là cảnh.

Sư bảo: Ông thấy kẻ nam nữ ở Tô Châu chăng?

Tăng thưa: Thấy.

Sư hỏi: Ông thấy cây cối trên đường chăng?

Tăng thưa: Thấy.

Sư bảo: Phàm thấy nam nữ đất cát suối rừng thảy đều là cảnh, ông chấp nhận những cái ấy chăng?

Tăng thưa: Chấp nhận.

Sư bảo: Tại sao giở phất tử ông không chấp nhận?

Tăng lễ bái thưa: Con chấp bướng nói bừa, xin Hòa thượng từ bi.

Sư hỏi: “Tột càn khôn là con mắt, ông tìm chỗ nào ngồi xổm. ”

Tăng không đáp được.

🌳🌲🌵

Có một vị Tăng ở dưới núi cất thảo am, nhiều năm không cạo tóc, dùng một ống cây dài ra bên suối múc nước.

Vị Tăng khác thấy hỏi: Thế nào là ý Tổ sư từ Ấn sang?

Am chủ đáp: Suối sâu ống cây dài.

Sư nghe việc này, nói: rất là kỳ quái.

Một hôm Sư cùng thị giả đem dao cạo theo đến am.

Vừa gặp mặt, Sư dẫn lời nói trước hỏi, phải lời am chủ chăng?

Am chủ nói: Phải.

Sư bảo: Nếu nói được chẳng cạo tóc ông.

Am chủ liền đi gội đầu, quì gối trước Sư, Sư liền cạo tóc cho.

🌳🌲🌵

Tam Thánh Huệ Nhiên hỏi: “Cá vàng vượt khỏi lưới lấy gì ăn?”

Sư bảo: “Đợi ông vượt khỏi lưới sẽ vì ông nói”.

Tam Thánh nói: “Là thiện tri thức của một ngàn năm trăm người, mà câu thoại đầu cũng chẳng biết”.

Sư bảo: “Lão tăng trụ trì nhiều việc”.

🌳🌲🌵

Sư hỏi vị Tăng mới đến: Vừa rời chỗ nào đến?

Tăng thưa: Phú Thuyền (Thiền sư Hồng Tiến) đến.

Sư hỏi: Biển sanh tử chưa qua, vì sao lại Phú Thuyền (úp thuyền)?

Tăng không đáp được, bèn trở về thuật lại Phú Thuyền.

Phú Thuyền bảo: Sao không nói y không sanh tử.

Tăng trở lại nói lời này. Sư bảo: Đây không phải lời của ông.

Tăng thưa: Phú Thuyền nói thế ấy.

Sư bảo: Ta có hai mươi gậy gởi cho Phú Thuyền, còn ta tự ăn hai mươi gậy, chẳng can hệ gì việc Xà-lê.

🌳🌲🌵

Huyền Sa Sư Bị thưa: Hiện nay có đại dụng, Hòa thượng phải làm sao?

Sư đem 3 trái cầu gỗ đồng thời ném ra. Huyền Sa ra bộ chẻ bia.

Sư bảo: Người hiện ở Linh Sơn mới được như vậy.

Huyền Sa thưa: Cũng là việc nhà mình.

🌳🌲🌵

Một hôm, Sư ở trong nhà tăng đóng cửa trước cửa sau nổi lửa đốt, lại kêu: Cứu lửa! Cứu lửa!

Huyền Sa đem một thanh củi từ cửa sổ ném vào trong.

Sư bèn mở cửa.

🌳🌲🌵

Sư thượng đường:

Núi Nam có một con rắn mũi to, hết thảy các ông đều phải khéo xem.

Trường Khánh bước ra thưa: “Hôm nay trong nhà này có người tán thân mất mạng”.

Vân Môn lấy cây gậy ném trước Sư rồi ra bộ sợ.

Có người đem việc này thuật lại Huyền Sa.

Huyền Sa nói: “Phải là huynh Lăng mới được. Tuy nhiên như thế, nếu ta thì chẳng vậy”.

Tăng hỏi: “Hòa thượng làm thế nào?”

Huyền Sa nói: “Dùng núi Nam làm gì”.

🌳🌲🌵

Một hôm, Sư bảo Huệ Lăng (Trường Khánh):

Ta thấy Quy Sơn hỏi Ngưỡng Sơn Chư thánh đi chỗ nào? Ngưỡng Sơn đáp: “hoặc ở trên trời, hoặc ở nhân gian”. Ngươi nói ý Ngưỡng Sơn thế nào?

Huệ Lăng thưa: “Nếu hỏi chỗ ra vào của chư thánh mà nói thế ấy thì không được”.

Sư bảo: Ngươi đều không chấp nhận, chợt có người hỏi ngươi đáp thế nào?

  • Chỉ nói lầm.

  • Là ngươi chẳng lầm.

  • Đâu khác với lầm.

🌳🌲🌵

Sư sắp thị tịch, Sư tự chế tháp và làm bài minh, tựa rằng:

Phàm từ duyên mà có là trước sau thành hoại, chẳng từ duyên mà được muôn kiếp thường vững; Vững thì hằng còn, hoại thì tổn giảm. Tuy nhiên ly tán chưa đến, ngại gì dự bị sắp đặt? Sở dĩ, chất đá làm nhà, cưa cây đóng hòm, bưng đất đổ đống làm khám. Các việc đã đủ, đầu xây hướng nam, chân về hướng bắc, nằm ngang qua núi.

Chỉ mong đến giờ, đồng đạo chớ trái ý ta. Người biết tâm ta, thì chẳng đổi chí ta, dặn sâu! lại dặn!

Sư trụ Mân Xuyên hơn bốn mươi năm, học giả mùa Đông mùa Hạ chẳng dưới số một ngàn năm trăm người.

Đời Lương niên hiệu Khai Bình năm thứ hai (908) vào tháng ba, Sư có chút ít bệnh. Mân Soái sai lương y đến xem mạch.

Sư bảo: Ta chẳng phải bệnh, trọn chẳng uống thuốc. Sư để kệ và trao pháp xong, ngày mùng hai tháng năm, sáng đi dạo Lam Điền, chiều về tắm rửa, nửa đêm nhập diệt. Sư thọ tám mươi bảy tuổi, năm mươi chín tuổi hạ.

NGUỒN

🔗 wikipedia.org

🔗 Cảnh Đức Truyền Đăng Lục - Q16

🔗 Cảnh Đức Truyền Đăng Lục - Q18

🔗 Cảnh Đức Truyền Đăng Lục - Q19


GHI CHÚ